کمبود ویتامین علل و علائم

کمبود ویتامین علل و علائم

علل و علائم کمبود ویتامین K

کمبود ویتامین کا در بزرگسالان نادر است اما در نوزادان اتفاق می­افتد. اصلی­ترین علامت کمبود ویتامین K خونریزی شدید در اثر عدم تشکیل لخته خون است.

در این مقاله به نقش ویتامین کا در بدن و علائم و درمان کمبود آن می­ پردازیم.

ویتامین کا یا K چیست؟

ویتامین کا دو نوع دارد.

نوع اول ویتامین کا-۱ یا فیلوکوئینون نام دارد و در گیاهان، مانند اسفناج و کلم، یافت می­ شود.

نوع دوم ویتامین کا-۲ یا منوکینون است که به­ صورت طبیعی در مجاری روده تولید می­ شود.

ویتامین کا-۱ و کا-۲ پروتئینی تولید می­ کنند که به انعقاد خون کمک می­ کند. تشکیل لخته خون یا انعقاد خون مانع از خونریزی شدید داخلی یا خارجی می­ شود.

با این­که کمبود ویتامین K نادر است، کمبود آن باعث می­ شود بدن فرد نتواند پروتئین کافی برای انعقاد خون را تولید کند. درنتیجه، فرد دچار خونریزی شدید می­ شود.

علل و علائم کمبود ویتامین K | متخصص تغذیه اصفهان

اکثر بزرگسالان ذخیره­ ی کافی ویتامین کا را از طریق غذا و تولید طبیعی بدن تامین می­ کنند.

بعضی داروها و بیماری­ های خاص تولید ویتامین کا را کاهش می ­دهد و مانع از جذب می­ شود یعنی بزرگسال دچار کمبود ویتامین کا خواهد شد.

با این­حال، احتمال کمبود ویتامین کا در نوزادان بیشتر است. به این وضعیت خونریزی ناشی از کمبود ویتامین کا یا VKDB می­ گویند.

علل و عوامل پرخطر کمبود ویتامین K

بزرگسالان در شرایط زیر بیشتر در معرض خطر کمبود ویتامین کا و علائم مربوط به آن قرار می ­گیرند:

مصرف داروهای ضد انعقاد خون که مانع از تشکیل لخته خون می­ شود اما فعالیت ویتامین کا را مهار می­ کند
مصرف آنتی­بیوتیک­ هایی که در تشکیل ویتامین کا و جذب آن اختلال ایجاد می­ کنند
عدم دریافت ویتامین کا مورد نیاز از طریق مصرف غذا
مصرف دوز بالای ویتامین آ یا ای
ممکن است سایر افرادی که دچار کمبود ویتامین کا تشخیص داده می­ شوند مبتلا به نوعی بیماری باشند که بدن به موجب آن نمی­ تواند چربی را به درستی جذب کند. به این وضعیت، سوء جذب چربی می­ گویند.

ممکن است افرادی که دچار اختلال جذب چربی هستند از بیماری­ های زیر رنج ببرند:

بیماری سلیاک
فیبروز کیستیک
اختلال مجرای روده یا دستگاه صفراوی (کبد، کیسه صفرا و مجرای صفرا) ( سرطان کیسه صفرا )
قسمتی از روده­ ی فرد برداشته شده باشد
دلایل زیادی وجود دارد که نشان می ­دهد چرا نوزادان بیشتر مستعد ابتلا به کمبود ویتامین کا هستند.

ازجمله می ­توان به موارد زیر اشاره کرد:

شیر مادر ویتامین کا کافی ندارد
ویتامین کا از جفت مادر به خوبی به جنین منتقل نمی­ شود
کبد نوزاد نمی­ تواند به­ درستی از ویتامین کا استفاده کند
روده­ ی نوزاد طی چند روز اول ویتامین کا تولید نمی­ کند
متخصصان تغذیه و رژیم غذایی توصیه می­ کنند مردان بزرگسال روزانه ۱۲۰ میکروگرم ویتامین کا و زنان بزرگسال روزانه ۹۰ میکروگرم ویتامین کا دریافت کنند.

ازجمله غذاهای سرشار از ویتامین کا می ­توان به سبزیجات سبز برگدار، آلو و محصولات لبنی تخمیر شده اشاره کرد.

علائم کمبود ویتامین K

کمبود ویتامین کا علائم مختلف دارد اما اصلی­ ترین علامت آن خونریزی شدید است. ممکن است خونریزی شدید فورا مشخص نشود زیرا فقط در صورتی رخ می­ دهد که فرد زخمی شود.

ازجمله علائم دیگر خونریزی شدید می­ توان موارد زیر را نام برد:

بدن فرد به ­راحتی کبود می­ شود
خون­ مردگی زیر ناخن
خونریزی غشای مخاطی که دیواره­ی قسمت­ های داخلی بدن را پوشانده است
مدفوع تیره، قیرمانند یا همراه با خون

پزشک برای معاینه­ ی علائم کمبود ویتامین کا در جنین و نوزاد موادر زیر را نیز بررسی می­ کند:

خونریزی قسمتی که بند ناف از آن جدا شده
خونریزی پوست، بینی، دستگاه گوارش یا سایر قسمت­ه ا
خونریزی آلت تناسلی اگر کودک ختنه شده باشد
خونریزی ناگهانی مغز که شدید و مرگبار است

 


دکتر رضا اطمینانی

متخصص تغذیه اصفهان

دکتر رضا اطمینانی با ارائه روش های اصولی در تغذیه و میزان و نحوه غذا خوردن افراد می تواند نقش مهمی در رسیدن افراد به سلامت جسمی و روحی داشته باشد .

جهت مشاهده پیج اینستاگرام دکتر رضا اطمینانی پزشک متخصص تغذیه و رژیم درمانی اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

بهترین منابع غذایی ویتامین ث (C)

۷ مکمل و ویتامین ضروری پوکی استخوان

مکمل­‌ها برای مدیریت پوکی استخوان

رژیم شیر چیست ؟

 رژیم غذایی پراز چربی و افسردگی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.